Giáo dục

2026: Khi việc chọn ngành không còn là quyết định của riêng học sinh

Thứ tư, ngày 21/01/2026 10:12 GMT+7
Chia sẻ In bài viết

Bước vào mùa tuyển sinh 2026, nhiều phụ huynh có con đang học hoặc chuẩn bị lên lớp 12 chung một tâm trạng: càng tìm hiểu càng lo lắng. Không chỉ bởi áp lực thi cử, mà bởi hệ thống tuyển sinh đang thay đổi theo hướng ngày càng phức tạp, buộc gia đình phải chủ động hơn trong việc định hướng học tập và nghề nghiệp cho con mình.

Tuyển sinh 2026: Những thay đổi không thể xem nhẹ

Theo ghi nhận từ thực tế tuyển sinh, bước sang năm 2026, nhiều quy định và xu hướng mới đang dần định hình. Việc đăng ký nguyện vọng có thể bị giới hạn hơn, khiến phương án "đăng ký cho chắc" như các năm trước không còn phù hợp. Cùng với đó, điểm cộng từ các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS được dự báo sẽ bị siết chặt, không còn là lợi thế mang tính quyết định đối với nhiều thí sinh.

2026: Khi việc chọn ngành không còn là quyết định của riêng học sinh- Ảnh 1.

Đáng chú ý, các phương thức xét tuyển ngày càng đa dạng và phức hợp, kết hợp giữa điểm thi tốt nghiệp THPT, đánh giá năng lực và học bạ. Điều này đòi hỏi học sinh phải chuẩn bị chiến lược học tập và hồ sơ từ sớm, thay vì chờ đến sát kỳ thi mới đưa ra lựa chọn.

Nỗi lo không chỉ là điểm số

Trong bối cảnh đó, điều khiến nhiều phụ huynh trăn trở không còn dừng lại ở kết quả thi. Câu hỏi lớn hơn được đặt ra là: nếu con chọn sai ngành, đi sai hướng, liệu 1–2 năm tới có phải đánh đổi bằng thời gian, chi phí và cả tâm lý?

Thực tế cho thấy, không ít học sinh sau khi trúng tuyển mới nhận ra ngành học không phù hợp với năng lực hoặc định hướng nghề nghiệp, dẫn đến bỏ dở, chuyển ngành hoặc học tiếp trong trạng thái thiếu động lực. Đây là rủi ro mà nhiều gia đình mong muốn hạn chế ngay từ khâu lựa chọn ban đầu.

Học bổng gắn với định hướng dài hạn

Trước những thay đổi của bối cảnh tuyển sinh, các chương trình học bổng mang tính đồng hành và định hướng ngày càng được phụ huynh quan tâm. Tại Viện Đào tạo Quốc tế FPT, học bổng "12 Năm Đèn Sách" được xây dựng không chỉ như một hình thức hỗ trợ tài chính, mà còn gắn với câu chuyện định hướng ngành nghề cho học sinh trong nhiều năm qua.

Ra đời từ năm 2022, chương trình này gắn liền với từng giai đoạn chuyển động của xã hội và giáo dục. Nếu năm 2022, học bổng được xem như một "lối đi an toàn" sau nhiều biến động, giúp gia đình giảm áp lực đặt cược toàn bộ vào một kỳ thi, thì đến năm 2023, thông điệp trọng tâm chuyển sang vai trò đồng hành của cha mẹ trong quá trình chọn ngành.

2026: Khi việc chọn ngành không còn là quyết định của riêng học sinh- Ảnh 2.

Sang năm 2024, khi chi phí học tập và bài toán đầu ra trở thành mối quan tâm lớn, học bổng tiếp tục được nhìn nhận như giải pháp giúp giảm gánh nặng tài chính, đồng thời hỗ trợ học sinh tiếp cận những ngành học có lộ trình nghề nghiệp rõ ràng, gắn với nhu cầu thực tế của thị trường lao động.

Gia đình cần chuẩn bị gì cho mùa tuyển sinh 2026?

Theo các chuyên gia tư vấn tuyển sinh, trong bối cảnh mới, gia đình nên chủ động xây dựng song song 1–2 phương án học tập "chắc tay", không nhằm thay thế đại học mà đóng vai trò như hướng đi an toàn bổ trợ. Việc tận dụng kết quả học bạ học kỳ 1 lớp 12 để mở rộng cơ hội xét tuyển và học bổng cũng được xem là giải pháp giúp giảm áp lực tài chính và tâm lý.

Quan trọng hơn, phụ huynh cần cùng con xem xét tổng thể ngành học, chương trình đào tạo và đầu ra nghề nghiệp, thay vì chỉ tập trung vào tên trường hay điểm chuẩn. Bởi trong bối cảnh 2026, đích đến không chỉ là "đỗ trường nào", mà là việc học sinh có đang đi trên con đường giúp hình thành năng lực nghề nghiệp thực sự và một tương lai ổn định hay không.

Mùa tuyển sinh 2026 đánh dấu một giai đoạn chuyển dịch rõ nét, khi việc chọn ngành không còn là quyết định cá nhân của học sinh, mà là hành trình cần sự đồng hành, tính toán và định hướng sớm từ cả gia đình. Chủ động thích ứng với thay đổi chính là chìa khóa giúp giảm rủi ro và mở ra những cơ hội bền vững cho tương lai của người học.

Chia sẻ

Quang Vũ

Ý kiến của bạn