Affiliate marketing - tiếp thị liên kết - đang dần trở thành một kênh tạo thu nhập phổ biến trong hệ sinh thái thương mại điện tử tại Việt Nam. Từ nhà sáng tạo nội dung, người bán hàng cá nhân cho đến dân văn phòng làm nghề tay trái, nhiều người bước vào affiliate với kỳ vọng đơn giản: gắn link, có đơn và nhận hoa hồng.
Thế nhưng, đằng sau con số phần trăm hiển thị trên màn hình là những cơ chế vận hành rất khác nhau giữa các nền tảng.
Shopee: Hoa hồng cố định và hoa hồng Xtra
Theo quy định từ nền tảng, Shopee quy định hoa hồng affiliate theo từng ngành hàng, với mức phần trăm khác nhau tùy nhóm sản phẩm. Đây là phần hoa hồng cơ bản, đóng vai trò như khung chính sách chung, con số dao động từ 0 - 3,68%, tuỳ ngành hàng theo cập nhật từ ngày 1/3/2025.
Tỷ lệ hoa hồng các ngành hàng trên Shopee (Ảnh chụp màn hình)
Tuy nhiên, hoa hồng mà người làm affiliate Shopee thực sự quan tâm lại thường đến từ một lớp khác: hoa hồng Xtra. Chương trình này được nền tảng giới thiệu từ tháng 5/2025.
Theo định nghĩa từ nền tảng, hoa hồng Xtra là hoa hồng thưởng thêm do thương hiệu cung cấp theo toàn bộ cửa hàng hoặc sản phẩm, hoa hồng này được tính cộng dồn trên mức hoa hồng cơ bản của Shopee.
Khoản thưởng này thường xuất hiện từ chính sách người bán (seller) muốn đẩy mạnh doanh số. Mức Xtra này thường rất cao, có thể lên đến 20 - 25% giá trị đơn hàng, thậm chí con số lên đến 35% - theo giới thiệu từ nền tảng.
Khoản hoa hồng Xtra này được triển khai theo từng chiến dịch ngắn hạn như các dịp mega sale, mega livestream, khung giờ vàng hoặc chương trình dành riêng cho KOL/KOC, ra mắt sản phẩm mới,... Để lấy link affiliate của sản phẩm có hoa hồng Xtra, bạn có thể lấy link trên web affiliate hoặc lấy link từ cửa hàng/ sản phẩm trên giao diện Mobile App.
Giới thiệu từ nền tảng (Ảnh chụp màn hình)
TikTok Shop: Hoa hồng do nhà bán hàng quyết định
TikTok Shop xây dựng affiliate theo mô hình linh hoạt, khi trao quyền cài đặt hoa hồng trực tiếp cho nhà bán hàng. Nền tảng này không áp dụng một mức hoa hồng cố định cho toàn hệ thống, mà cho phép mỗi shop tự thiết lập tỷ lệ hoa hồng cho từng sản phẩm hoặc từng chiến dịch hợp tác với nhà sáng tạo nội dung.
Theo đó, tỷ lệ hoa hồng TikTok Shop Affiliate rất linh hoạt, do người bán cài đặt từ 1% - 80% trên giá trị sản phẩm sau chiết khấu, nhưng có một mức phí nền tảng cố định (khoảng 2% tại Việt Nam, có thể cao hơn tùy ngành hàng), áp dụng cho người bán, còn người sáng tạo nhận phần trăm % do nhà bán hàng cài đặt.
Hoa hồng affiliate trên TikTok Shop được hiển thị ngay tại sản phẩm mà creator lựa chọn gắn link, giúp người tham gia ước lượng thu nhập tiềm năng trước khi sản xuất nội dung. Cách làm này phù hợp với hệ sinh thái video và livestream, nơi quyết định hợp tác thường diễn ra nhanh và mang tính thời điểm cao.
Hoa hồng cao hay thấp phụ thuộc hoàn toàn vào chiến lược của từng shop và có thể thay đổi nhanh theo từng giai đoạn. Điều đó đồng nghĩa người làm affiliate phải liên tục theo dõi, cập nhật sản phẩm và chiến dịch để không bỏ lỡ những giai đoạn “hoa hồng tốt”.
Lazada: Hoa hồng theo chính sách và chiến dịch
Lazada cũng xây dựng cơ chế hoa hồng tiếp thị liên kết theo ngành hàng và chiến dịch. Nền tảng này thường triển khai các mức hoa hồng khác nhau trong từng giai đoạn, đặc biệt là các đợt sale lớn.
Nền tảng này áp dụng hoa hồng tiếp thị liên kết khác nhau cho các nhóm đối tác khác nhau: Đối tác Chiến lược (có từ 300 đơn hàng/tháng), Đối tác Tiềm năng và đối tác khác (có dưới 300 đơn hàng/tháng), Đối tác Talent Agency có dưới 300 đơn hàng/ tháng.
Tỷ lệ hoa hồng cho các đối tác của Lazada Affiliate
Với tính chất này, hoa hồng affiliate của Lazada phù hợp với những người làm nội dung dài hạn, blog hoặc website.
Nhìn chung, hoa hồng affiliate của cả 3 nền tảng chỉ được ghi nhận khi đơn hàng hoàn tất và không phát sinh hoàn trả, đồng thời được tính trên giá trị sản phẩm sau khi trừ giảm giá. Con số phần trăm hiển thị không đồng nghĩa với thu nhập chắc chắn, mà chỉ là điều kiện ban đầu trong một chuỗi yếu tố gồm nội dung, khả năng thuyết phục, thời điểm tham gia và mức độ hỗ trợ chiến dịch từ nền tảng.
Trong bối cảnh affiliate marketing ngày càng bùng nổ, việc hiểu rõ cơ chế hoa hồng của từng nền tảng giúp người tham gia tránh kỳ vọng ảo và lựa chọn chiến lược phù hợp. Bởi sau cùng, affiliate không chỉ là cuộc chơi của phần trăm mà là cuộc chơi của sự hiểu biết về ràng buộc phía sau những con số đó.
(Tổng hợp)