Có một sự thật mà nhiều người né tránh: bếp là nơi dễ bẩn nhất nhà, nhưng lại hay được tin tưởng nhất. Chúng ta nấu ăn ở đó mỗi ngày, chạm tay vào đó mỗi bữa, nhưng rất ít khi nhìn thẳng vào những thứ đang âm thầm tồn tại trong góc bếp. Sau khi bắt đầu sống tối giản, tôi đặt ra một nguyên tắc rất thẳng: thứ gì không dùng hoặc có khả năng gây hại cho sức khỏe là phải bỏ đi. Và khu vực cần “xuống tay” mạnh nhất, không phải phòng khách hay tủ quần áo, mà chính là… nhà bếp. Nếu không tin, bạn thử mở hết tủ bếp ra xem. Rất có thể trong đó đang có những món đồ quen mặt đến mức ta quên mất rằng: chúng đã quá hạn an toàn từ lâu.
1. Thớt gỗ mốc: bề mặt cắt, nhưng là ổ vi khuẩn
Thớt gỗ dùng càng lâu, các vết dao càng sâu, tạo thành hàng nghìn khe nhỏ mà mắt thường không thấy. Khi ẩm mốc xuất hiện, đặc biệt là mốc đen, mốc xanh, nguy cơ nhiễm độc từ nấm mốc là rất cao. Đáng sợ ở chỗ: nước sôi hay rửa sạch cũng không cứu được. Thớt đã mốc, hoặc dùng nhiều năm liền, nên thay ngay và nhất định đừng tiếc.
2. Giẻ lau cũ: thứ “sạch giả” bẩn hơn cả bồn cầu
Giẻ lau bếp ngả vàng, sờ vào nhớt tay không phải vì… lâu khô, mà vì vi khuẩn đã sinh sôi quá mức. Một chiếc giẻ lau dùng hơn một tháng có thể chứa hàng chục triệu vi khuẩn. Lau bếp bằng nó chẳng khác nào bôi bẩn lên bề mặt nấu ăn. Giẻ lau không phải đồ gia truyền - đến lúc "hết đát" là phải bỏ.
3. Nồi chảo tróc lớp phủ: thứ âm thầm đi vào cơ thể
Chảo chống dính trầy xước, nồi cơm điện bong lớp trong, nồi áp suất cũ… nếu vẫn cố dùng, nguy cơ thôi nhiễm kim loại nặng là có thật. Những vết xước nhỏ chính là cửa ngõ để chất độc đi vào thức ăn mỗi ngày. Đồ nấu ăn hỏng lớp bảo vệ, không có chuyện “dùng tạm”.
4. Bát đĩa rẻ tiền: đẹp mắt nhưng nguy hiểm
Không phải bát đĩa nào cũng an toàn. Inox không đạt chuẩn, nhựa không phải thực phẩm, hay bát đĩa sứ vẽ màu nổi trên bề mặt đều có nguy cơ giải phóng chất độc khi gặp nhiệt. Đặc biệt là bát đĩa men màu trên bề mặt, càng đẹp, càng phải cảnh giác.
5. Dầu ăn mở nắp quá lâu: mùi lạ không phải ngẫu nhiên
Dầu ăn tiếp xúc với không khí và nhiệt độ cao sẽ oxy hóa rất nhanh. Chai dầu mở nắp quá nửa năm, nhất là để cạnh bếp, rất dễ biến chất, sinh mùi khét nhẹ. Dùng dầu hỏng không chỉ làm món ăn mất vị, mà còn gây hại gan và hệ tiêu hóa.
6. Hộp xốp, hộp nhựa dùng một lần: tiện tay nhưng độc lâu dài
Hộp đựng đồ ăn mang về, hộp nhựa mỏng, thìa nhựa dùng lại nhiều lần... tất cả đều không sinh ra để tái sử dụng. Khi gặp nhiệt, chúng có thể thôi nhiễm chất độc vào thực phẩm. Giữ lại vì “tiếc” là đang đánh đổi bằng sức khỏe.
7. Màng bọc thực phẩm kém chất lượng
Màng bọc tiếp xúc trực tiếp với đồ ăn nhưng lại hay bị mua theo tiêu chí rẻ. Màng không đạt chuẩn thực phẩm có thể giải phóng chất độc, đặc biệt khi bọc đồ nóng hoặc dùng trong lò vi sóng. Với những thứ chạm thẳng vào thức ăn, đừng bao giờ tiết kiệm sai chỗ.
8. Túi nilon cũ: càng tích càng hại
Nhiều gia đình có thói quen tích túi nilon “để dùng dần”. Nhưng túi để lâu dễ lão hóa, giòn, dễ rách và có thể phát tán chất độc. Tệ hơn, nhiều túi không còn đủ an toàn để đựng thực phẩm hay rác sinh hoạt. Giữ nhiều chỉ khiến bếp chật thêm, chẳng giúp ích gì.