Thất nghiệp thường không đến kèm lời báo trước. Nó ập tới sau một buổi họp ngắn, một email lạnh tanh, hay đơn giản là cảm giác “ngày mai mình không cần đi làm nữa”. Trong khoảnh khắc đó, thứ xuất hiện nhanh nhất không phải là kế hoạch, mà là hoang mang. Tiền thuê nhà, tiền ăn, những câu hỏi chưa kịp trả lời với gia đình, và cả cảm giác thua kém khi nhìn quanh ai cũng đang “ổn”.
Nhưng nếu phải nói thật, thì đây là tin vui cho người vừa thất nghiệp: bạn không hề là người duy nhất, và tình huống này không đồng nghĩa với việc bạn thất bại.
Nếu đặt chuyện thất nghiệp ở vài chục năm trước, nó gắn liền với sự bế tắc dài hạn. Nhưng ở hiện tại, khi thị trường lao động biến động liên tục, việc mất việc không còn phản ánh năng lực cá nhân một cách tuyệt đối. Có người giỏi vẫn bị cắt giảm. Có người chăm chỉ vẫn phải rời đi vì công ty thay đổi chiến lược. Có người làm tốt, nhưng vị trí đó… không còn cần thiết nữa.
Điều này nghe có vẻ an ủi, nhưng nó là sự thật. Thất nghiệp ngày nay mang nhiều yếu tố hệ thống hơn là cá nhân. Và đó chính là tin vui đầu tiên: bạn không “kém”, bạn chỉ đang đứng sai chỗ.
Đi làm liên tục nhiều năm, thứ xa xỉ nhất không phải là tiền, mà là thời gian. Nghĩ xem mình đang đi đâu, có thật sự phù hợp không, hay chỉ đang quen với guồng quay cũ.
Khoảng thời gian thất nghiệp dù không ai mong muốn nhưng lại là lúc hiếm hoi bạn có thể nhìn lại chính mình mà không phải chạy deadline mỗi ngày. Bạn có thể nhận ra rằng: Công việc cũ khiến bạn mệt nhiều hơn vui; Môi trường cũ không cho bạn cơ hội phát triển hoặc đơn giản, bạn đã lớn hơn phiên bản của mình vài năm trước
Không phải ai cũng có cơ hội “dừng xe giữa đường” để xem mình đang đi đâu. Bạn thì có.
Ảnh minh họa
Không đi làm toàn thời gian không đồng nghĩa với việc bạn vô dụng. Rất nhiều người trong giai đoạn thất nghiệp chọn học thêm kỹ năng mới, làm việc tự do để xoay sở tài chính. Hay họ cũng nhận ra hướng đi khác phù hợp hơn hay đôi khi chỉ cần phục hồi tinh thần sau thời gian dài kiệt sức.
Giá trị của một con người không nằm ở việc mỗi sáng có quẹt thẻ vào văn phòng hay không. Nó nằm ở khả năng thích nghi và tiếp tục đi tiếp, dù chậm.
Rất nhiều người vừa thất nghiệp có xu hướng tự trách: “Giá như mình giỏi hơn”, “Giá như mình cố thêm chút nữa”, “Chắc tại mình kém”. Nhưng sự thật là, không phải mọi nỗ lực đều được trả công xứng đáng và không phải mọi kết thúc đều vì bạn làm sai.
Có những cánh cửa đóng lại không phải để trừng phạt, mà để buộc bạn rẽ hướng. Và đôi khi, hướng mới đó lại đúng hơn rất nhiều so với con đường cũ.
Ảnh minh họa
Thất nghiệp lấy đi của bạn một công việc, nhưng không lấy đi quyền lựa chọn. Bạn vẫn có thể chọn nghỉ ngơi một thời gian ngắn để ổn định lại, chọn làm lại từ đầu ở một lĩnh vực khác. Bạn cũng có thể tìm chọn cho mình một công việc ít hào nhoáng nhưng dễ thở hơn trước hay chọn đi chậm lại, thay vì ép mình phải “ổn” ngay lập tức
Cuộc đời không chấm điểm bạn chỉ vì một giai đoạn trống trong CV. Thứ quan trọng hơn là bạn làm gì với khoảng trống đó.
Thất nghiệp đương nhiên không phải là tin vui. Nhưng tin vui cho người vừa thất nghiệp là: đây chưa phải là đoạn kết. Chỉ là một quãng nghỉ bắt buộc để bạn bước tiếp theo cách khác, có thể chậm hơn, nhưng phù hợp hơn với chính mình.